Sức khỏe & Gia Đình

Trong thời gian giao mùa thu - đông này, mỗi ngày Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương tiếp nhận 30- 40 bệnh nhân viêm mũi dị ứng.

Anh Lê Xuân Hà, trú ở tổ 8, Tân Hà, Hòa Bình, tuần nào cũng phải lên Hà Nội, đến Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương để tiêm thuốc điều trị viêm mũi dị ứng mãn tính. Anh bị bệnh này khá lâu nhưng do chủ quan không chữa ngay nên dần dần bệnh trở thành rất nặng. Vì thế, từ tháng 8 đến nay, anh phải thường xuyên đến bệnh viện để tiêm dù đường sá xa xôi.

Không đến nỗi nặng như anh Hà, nhưng chị Lương, 31 tuổi, trú ở Cầu Giấy, Hà Nội, cũng khổ sở vì chứng bệnh này. Hễ thời tiết thay đổi, nhất là khi chuyển mùa, là chị lại ngứa mũi, mũi tiết dịch, ngạt tắc rất khó chịu, nhỏ thuốc cũng không cải thiện bao nhiêu. Suốt một tuần qua trời trở lạnh, khô hanh, chứng viêm lại tái phát. Sáng nay, chị phải đến bệnh viện để "cầu cứu" bác sĩ.

Theo bác sĩ Hà Minh Lợi, Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương, những ngày chuyển tiếp từ thu sang đông là thời điểm bùng phát các bệnh lý đường hô hấp, trong đó viêm mũi dị ứng là một trong những bệnh lý thường gặp nhất. Tuy không gây chết người nhưng bệnh này lại khiến con người khổ sở vì nó ảnh hưởng rất nhiều đến sinh hoạt và công việc, gây khó chịu, mệt mỏi thường xuyên.

"Bất kỳ ai cũng có thể bị viêm mũi dị ứng nếu có phản ứng quá mẫn của niêm mạc mũi xoang" - bác sĩ Lợi nói. Biểu hiện của bệnh là hay ngứa mũi, hắt hơi thành tràng, chảy máu trong, ngạt tắc mũi. Trong nhiều trường hợp, viêm mũi đi kèm với các bệnh lý liên quan đến dị ứng khác như viêm kết mạc, hen phế quản, mề đay...
Các yếu tố gây viêm mũi dị ứng được chia thành hai nhóm chính. Trong nhà, đó chính là bụi bẩn, lông vũ, bụi bông, nấm mốc... Ở ngoài trời, đó là bụi, khói và đặc biệt là phấn hoa. Mùa này thường có nhiều gió, làm phát tán lớp bụi phấn hoa đi khắp nơi, những người có cơ địa mẫn cảm hít phải sẽ xuất hiện triệu chứng dị ứng ở mũi.

Có thể chữa dứt điểm

Sai lầm phổ biến nhất của những người bị viêm mũi dị ứng, theo bác sĩ Lợi, là tự mua thuốc điều trị khi có triệu chứng, thay vì đến bác sĩ để được kê đơn. Không ít người mắc bệnh nặng điều trị không dứt điểm, hay bỏ dở, dẫn đến bệnh ngày càng nặng hơn. Do đó, khi bị viêm mũi dị ứng, cần đến bệnh viện để được chữa dứt điểm. Những người bị nhẹ sẽ được điều trị theo triệu chứng, còn trường hợp bệnh nặng phải điều trị nguyên nhân, giúp ổn định kháng thể trong máu.

Nhiều người nghĩ rằng bị viêm mũi dị ứng đồng nghĩa với việc phải "sụt sịt" suốt đời, hễ trái gió trở trời là phải chịu khổ chứ không tránh được. Thực ra, bác sĩ Lợi cho biết, hiện đã thể hể điều trị dứt điểm bệnh này bằng hai cách, tiêm dưới da và nhỏ thuốc dưới lưỡi.

Thời gian chữa viêm mũi dị ứng bằng thuốc tiêm kéo dài trung bình 6 tháng đến một năm. Đây là thời gian cần thiết để thuốc kích thích cơ thể sản xuất và duy trì kháng thể chống lại yếu tố gây dị ứng. Sau khi ngừng tiêm, lượng kháng thể này sẽ giảm dần và bệnh có thể tái phát, phải tiêm đợt khác. Tuy nhiên, nếu mỗi đợt tiêm càng kéo dài thì sau đó, khoảng thời gian bạn được "yên ổn" càng lâu. Trong 4 đến 6 tuần đầu, có thể tiêm mỗi tuần hai lần, tiếp theo là mỗi tuần một lần, rồi 2-3 tuần một lần...

Để thuốc phát huy hiệu quả, người bệnh cần kiên trì điều trị theo chỉ định của bác sĩ. Nhiều bệnh nhân tiêm thuốc được vài tháng thì mất kiên nhẫn, bỏ ngang, bệnh đã đỡ được 80-90% nhưng sau đó lại nhanh chóng tái phát. Khi tiêm, họ phải mất thời gian hơn trước rất nhiều mới đạt được kết quả tương tự.

Phương pháp điều trị nhỏ dưới lưỡi cũng đã bắt đầu được triển khai tại Bệnh viện Tai Mũi Họng Trung ương và đạt hiệu quả cao, lại ít tác dụng phụ. Cách này sẽ được áp dụng phổ biến trong thời gian tới.

Để hạn chế các triệu chứng khó chịu của viêm mũi dị ứng, các chuyên gia khuyên người bệnh Trong kiêng tất cả những thức ăn từng gây phản ứng xấu cho mình. Vào mùa này, cần dọn dẹp giường chiếu, thay giặt ga gối thường xuyên để tránh nấm mốc. Khi đi ra ngoài, cần mang theo khẩu trang để tránh bụi.

Theo Đất Việt

TS Talal Nsouli, chuyên gia Nhi khoa và Dị ứng - Miễn dịch ĐH Y Georgetown (Mỹ) khuyến cáo không nên xịt rửa mũi bằng nước muối kéo dài, vì thói quen này có thể làm gia tăng nguy cơ viêm mũi.

Xịt rửa bằng các dung dịch muối giúp làm sạch khoang mũi, nhưng đồng thời cũng làm mất đi lượng chất nhầy có ích, chứa nhiều thành phần kháng khuẩn bên trong mũi.

Xịt mũi bằng nước muối kéo dài có thể làm gia tăng nguy cơ viêm mũi (Ảnh: dep.com.vn)

Xịt rửa bằng nước muối kéo dài còn khiến lông mũi khó phát triển, làm mũi mất thêm một hàng rào bảo vệ chống các tác nhân gây viêm mũi dị ứng.

Trong nghiên cứu của mình, TS Nsouli đã yêu cầu 68 người tình nguyện xịt rửa mũi ít nhất 2 lần mỗi ngày liên tục trong 1 năm, sau đó dừng để theo dõi trong 1 năm tiếp theo.

Kết quả cho thấy, trong thời gian xịt rửa mũi bằng dung dịch muối, các đối tượng nghiên cứu bị trung bình 8 lần viêm mũi xoang trong 1 năm. Còn khi đã ngừng việc làm này, số lần mắc bệnh giảm xuống chỉ còn 3.

Như vậy, ngừng xịt rửa mũi làm giảm 62% tỷ lệ viêm mũi so với khi duy trì thói quen này.

• Hương Tiên (theo HealthDay)

Tiếp xúc thường xuyên với vi khuẩn, hương liệu, hoá chất độc, phấn hoa, bụi không khí, khói thuốc... sẽ gây kích thích cho hàng rào niêm mạc mũi xoang và là nguyên nhân dẫn đến gia tăng bệnh viêm xoang, viêm mũi dị ứng.

Biểu hiện của viêm mũi dị ứng

- Hắt hơi liên tục nhiều lần không dứt đẫn đến đỏ mũi, viêm tắc, chảy nước mũi, mệt mỏi, khó chịu, đau cơ bụng, ngực...

- Sổ mũi, nghẹt mũi, ứ đọng dịch đờm nhày trong xoang mũi, xoang trán...

- Ngứa mũi, khô mũi, cảm giác khó chịu ở mũi...

Hậu quả người bệnh luôn khó chịu, mệt mỏi, đôi khi mất tự tin nơi công cộng, giảm chất lượng cuộc sống. Đó không chỉ là bệnh riêng của các tổ chức cơ quan mũi mà còn là hiện tượng dị ứng toàn thân biểu hiện tại mũi.

Đây là bệnh khá phổ biến ở mọi lứa tuổi và chiếm gần 30% dân số. Bệnh khó chữa vì một phần nguyên nhân phụ thuộc cơ địa mỗi người. Cho nên không có nguyên tắc điều trị cố định, mỗi bệnh nhân cần có cách điều trị riêng.

Tuy nhiên, lý tưởng nhất trong điều trị là làm cho mỗi bệnh nhân mất đi phản ứng quá mẫn khi tiếp xúc với dị nguyên.

Nghệ vàng - Thuốc quý trong điều trị viêm xoang, viêm mũi dị ứng

Nghệ vàng là một loại cây thuộc họ gừng. Qua nghiên cứu và phân tích, các nhà khoa học đã chứng minh được những thành phần trong tinh dầu nghệ có rất nhiều tác dụng đối với sức khỏe của con người như:

- Có hoạt tính chống viêm cấp tính và mãn tính

- Chống loét dạ dày và loạn tiêu hoá do có chứa Curcumine giúp dự phòng và cải thiện những thương tổn ở dạ dày do kích thích sản sinh chất nhày.

- Tác dụng kháng khuẩn, kích thích tái tạo các tổ chức bị tổn thương và liền sẹo.

Từ những tác dụng trên nghệ vàng đã được sử dụng vào việc điều trị bệnh viêm mũi, viêm xoang dị ứng: Thành phần Curcumine trong tinh dầu nghệ tươi sẽ giúp hồi phục vùng niêm mạc bị thương, đồng thời tăng khả năng chống đỡ với những yếu tố dị nguyên gây bệnh hay chính là làm cho cơ thể mất đi phản ứng quá nhạy cảm khi tiếp xúc với những dị nguyên.

Bởi như chúng ta đã biết, viêm mũi dị ứng, viêm xoang là biểu hiện của hiện tượng niêm mạc xoang trong bộ máy hô hấp bị viêm hay tổn thương do tiếp xúc thường xuyên với các yếu tố độc hại trong môi trường (hay còn gọi là những dị nguyên).

Sổ mũi, hắt hơi, ngứa mũi, ngứa mắt, nghẹt mũi là triệu chứng chung của viêm mũi dị ứng. Bất kỳ tuổi nào cũng có thể mắc bệnh nhưng nhiều nhất là tuổi thiếu niên từ 12-15 tuổi.

Viêm mũi là tình trạng viêm niêm mạc mũi, biểu hiện hắt hơi, sổ mũi, ngứa mũi và nghẹt mũi. Viêm mũi dị ứng được phân thành viêm mũi dị ứng theo mùa (thường là mùa xuân, thu) và viêm mũi dị ứng kinh diễn (còn gọi là mạn tính, xảy ra thường xuyên), tùy thuộc vào diễn biến của các giai đoạn có triệu chứng.

Sinh bệnh học có thể do di truyền, phơi nhiễm dị nguyên (phấn hoa, bụi nhà, nấm, cỏ dại, hóa chất, mùi vị, lông thú, bọ...), phát triển do quá trình viêm tăng bạch cầu ái toan, phản ứng của cơ quan đích... Các dưỡng bào (mastocyte) được hoạt hóa bởi kháng nguyên và sự mất hạt của dưỡng bào dẫn đến giải phóng và tạo ra các hóa chất trung gian (histamin, kinin, prostaglandin, leucotrien...) gây ra các triệu chứng dị ứng.

Phấn hoa là một yếu tố gây viêm mũi dị ứng.

Mũi thường chảy nước trong, phù nề. Chảy nước mắt, mi dưới mắt sung huyết (quầng dị ứng). Có khi kèm theo đau đầu, viêm xoang, viêm tai giữa.

Để chẩn đoán chính xác cần thăm khám kỹ mắt, mũi, tai, phổi, da. Làm các xét nghiệm như nhuộm chất tiết mũi, các test da (thử nghiệm chính để xác định), xét nghiệm IgE, Xquang xoang, soi mũi trực tiếp...

Viêm mũi dị ứng cần dùng thuốc gì?

- Thuốc kháng histamin: Thuốc làm giảm chảy nước mũi, nước mắt, hắt hơi, ít hơn với nghẹt mũi. Vì vậy thuốc có tác dụng với viêm mũi dị ứng nhẹ. Nhiều thuốc đã quen dùng như diphenhydramin, chlorpheniramin, hydroxyzin, clemastin và sau này có các thuốc astemizol, cetirizin, loratidin, terfenadin, acrivastin... (trong số này có thuốc đã rút khỏi thị trường do tác dụng phụ với tim). Azelastin, levocabastin cũng đang được bán trên thị trường.

Thuốc được bào chế có thể đơn chất và phối hợp, thường được dùng trong các trường hợp viêm mũi cấp do cảm sốt cúm, tỏ ra có hiệu quả nhanh và rõ rệt. Thuốc không dùng cho người bị bệnh gan và thận.

- Thuốc chống sung huyết: Chủ vận nhận alpha - adrenalin tại chỗ gây co mạch niêm mạc mũi, làm giảm nhanh chóng nghẹt mũi. Có 2 thuốc thường được dùng: phenylpropanolamin và psendoephedrin. Tuy nhiên hai thuốc này có nhiều tác dụng phụ nguy hiểm đặc biệt với người tăng huyết áp, bệnh tim, động kinh, cường giáp, người đang dùng IMAO. Thuốc lại gây mất ngủ và dễ kích thích gây viêm mũi (sung huyết hồi ứng), do vậy chỉ dùng trong trường hợp cấp tính và không quá 3 ngày.

Cả 2 loại thuốc trên đây thường hay phối hợp với nhau hoặc với một thuốc khác như paracetamol tạo thành thuốc chống cảm cúm, viêm mũi dị ứng rất quen thuộc bán trên thị trường.

Ngoài ra còn các thuốc nhỏ, phun tại chỗ như naphazolin, xylometazolin... ít có hiệu lực rõ rệt với viêm mũi dị ứng mà còn phải cảnh giác do tăng huyết áp của nó.

- Thuốc corticosteroid: Các thuốc được dùng nhiều là bedomethason, flunisolid, fluticason, budesonid, triamcinolon... được dùng cho các trường hợp viêm mũi dị ứng kinh diễn, hay tái đi tái lại trong các lúc chuyển mùa, kháng viêm mạnh, ít có tác dụng phụ toàn thân, làm giảm nhanh chóng hiện tượng chảy nước mũi, hắt hơi, nghẹt mũi.

Thuốc được bào chế dưới dạng xịt, rất tiện lợi. Thuốc không dùng cho trẻ em dưới 12 tuổi.

Ngoài 3 thuốc trên còn cromolyn (muối natri của cromoglici cacid) một chất ổn định dưỡng bào, ngăn ngừa quá trình giải phóng các chất trung gian hóa học. Thuốc được dùng dự phòng trước khi phát ra các triệu chứng hoặc dự phòng phơi nhiễm.

Ipratropium Brtt xịt trong trường hợp chảy nước mũi do làm co mạch niêm mạc mũi.

Lời khuyên

- Nếu viêm mũi cấp tính (sốt, cảm cúm, chảy nước mũi, nghẹt mũi) thì nên dùng thuốc kháng histamin là đủ như các biệt dược calmezin, aceramin, hacold, pamin...

- Nếu viêm mũi dị ứng thì nên dùng các thuốc corticosteroid xịt - đó là một thuốc đặc trị có thể khỏi bệnh nếu tuân thủ đúng liệu trình. Thuốc dùng khá tốt với các trường hợp trẻ từ 12 tuổi trở lên bị hen phế quản và viêm mũi dị ứng. Điển hình là thuốc seretide, phối hợp hai chất chống dị ứng và co thắt phế quản là fluticanson và salbutamol.

- Không nên dùng thuốc chống sung huyết vì tác dụng phụ nguy hiểm của nó (dù là thuốc phối hợp) lợi ích thì ít mà tác hại thì nhiều.

- Không nên dùng kháng sinh nếu không có bội nhiễm. Lưu ý chỉ dùng kháng sinh khi có chỉ định của bác sĩ.

DS. Phạm Thiệp

Hầu hết những người dị ứng đều phải dùng nước muối để rửa mũi. Dung dịch nước muối sẽ rửa trôi mọi chất bẩn, tống khứ các chất nhầy làm thông thoáng mũi.

Hẳn bậc bố mẹ nào cũng thấy bất an khi nghe con ho. Và nếu kèm theo xổ mũi, chảy nước mũi thì nỗi lo lắng càng tăng. Ngoài các loại siro ho thông dụng mà chẳng phải lúc nào cũng đạt được hiệu quả như mong đợi, bạn còn có thể làm gì?

Kiểm tra xem có đúng cảm lạnh

Thật dễ để phân loại các cơn ho ngắn, chảy nước mũi và hắt hơi là dấu hiệu của cảm lạnh. Nhưng trước khi làm bất cứ việc gì, hãy chắc chắn rằng chẩn đoán của bạn là đúng.

Các triệu chứng của cảm lạnh bao gồm: chảy nước mũi, viêm họng, ho và có lẽ là cả đau nhức. Tuy nhiên, những triệu chứng này cũng có thể là dấu hiệu của một số bệnh khác như dị ứng. Vì thế, nếu thở khò khè xuất hiện hoặc hơi thở của bé trở nên nông, gấp thì cần đưa bé đi khám.

Chỉ cần 1 thìa... đầy

Kinh nghiệm của ông bố Nicholas Brown (Anh) cho thấy, thay vì cho uống siro ho, anh sẽ cho cô con gái 4 tuổi của mình uống 1 hoặc 2 thìa mật o­ng nguyên chất, không thêm bạc hà hay trà hoa cúc.

Đối với Kay Odell (Anh), nước mật o­ng ngâm chanh tươi mới là tốt nhất và muốn giảm ho đêm thì cần đảm bảo đây là loại nước uống cuối cùng khi lên giường.

Những liệu pháp tự nhiên

Bà mẹ của 5 cậu con trai tuổi từ 3-12, Andrea Schumann cho biết, chị chưa bao giờ là một "fan" của các đơn thuốc. Chị thường dùng dầu khuynh diệp nguyên chất, lấy 2-3 giọt thoa vào ngực, vùng cổ và thoa gan bàn chân mỗi khi bé đi ngủ. Theo chị điều này rất có hiệu quả, giấc ngủ của trẻ không bị quấy rầy do các cơn ho.

Sạch mũi, thông mũi

Hầu hết những người dị ứng đều phải dùng nước muối để rửa mũi. Dung dịch nước muối sẽ rửa trôi mọi chất bẩn, tống khứ các chất nhầy làm thông thoáng mũi.

Ngoài ra, khi thời tiết hanh khô, việc xịt nước muối sinh lý vào mũi lại có tác dụng làm tăng độ ẩm cho mũi, giúp mũi duy trì được chức năng hô hấp thông thường.

Giảm đường, sữa

Theo các chuyên gia chăm sóc sức khỏe, nếu bé ho có đờm thì cần tạm thời loại bỏ đường và các sản phẩm từ sữa ra khỏi chế độ ăn của trẻ. Trà với một chút gừng và món súp gà sẽ tốt cho bé hơn.

Theo SS/Dân Trí

Em 18 tuổi, bị bệnh sổ mũi hơn 2 tuần với triệu chứng sổ mũi và có đàm trong cổ họng nhưng không bị đau họng. Trước đây, em bình thường nhưng sau khi em đi bơi thì bị như vậy, tới giờ vẫn chưa khỏi. Một lần em sổ mũi ra thì bị ù tai bên phải, mấy ngày vẫn chưa hết. Em rất lo, không biết tình trạng này có dẫn tới điếc không? Ngọc Trường (truong...@yahoo.com)

- Thạc sĩ-bác sĩ Lê Huỳnh Mai, Bệnh viện Tai Mũi Họng, trả lời: Có thể em bị viêm mũi do cảm lạnh hoặc nhiễm siêu vi. Nhất là khi đi bơi, môi trường nước lạnh, có chất sát khuẩn cao, rất dễ gây kích ứng niêm mạc mũi.

Sổ mũi kéo dài có thể ảnh hưởng đến tai, chẳng hạn như viêm tai giữa..., có thể ảnh hưởng tới sức nghe. Em nên đi khám bệnh sớm để được điều trị. Trong thời gian này, em nên ngưng bơi lội, tránh gió và máy lạnh.

NLĐ