Sức khỏe & Gia Đình

Theo chương trình phòng, chống tác hại thuốc lá, Việt Nam đang phải chịu gánh nặng lớn về bệnh không lây nhiễm. Năm 2008, ước tính có khoảng 40.000 ca tử vong xuất phát từ nguyên nhân hút thuốc lá và con số này sẽ tăng lên 50.000 ca vào năm 2023.

Chỉ riêng chi phí liên quan tới 3 căn bệnh ung thư, tim mạch và bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính do sử dụng thuốc lá tại Việt Nam đã vượt 1.100 tỉ đồng (khoảng 75 triệu USD) trong năm 2005. Theo GS Lê Vũ Anh, Hiệu trưởng trường ĐH Y tế công cộng, có khá nhiều biện pháp phòng, chống tác hại của thuốc lá nhưng phần lớn chưa áp dụng hiệu quả. Việt Nam hiện có gần 50% nam giới hút thuốc (trong đó có hơn 65% từ 25 - 45 tuổi).

Chi tiêu hộ gia đình nghèo ở VN hết khoảng 620.000đ/năm cho thuốc lá. Nếu một phần tiền do các hộ nghèo chi cho thuốc lá được dành cho mua thực phẩm sẽ có khoảng 11,2% vượt lên trên ngưỡng nghèo. Ngoài ra, việc giảm tiêu thụ thuốc lá còn giúp cải thiện sức khỏe, đồng nghĩa với giảm các chi phí do bệnh tật liên quan đến thuốc lá.

Theo ông Nguyễn Tuấn Lâm - thành viên nhóm nghiên cứu, tăng thuế, tăng giá thuốc là phương pháp hiệu quả nhất để giảm số người hút thuốc, giảm lượng tiêu thụ thuốc lá. Theo đánh giá của nhóm nghiên cứu: Thuế tiêu thụ đặc biệt ở mức 65% từ 1.1.2008 nên được tăng thêm mỗi năm 20%. Mức tăng thuế tiêu thụ đặc biệt này tác động tăng giá 10%/năm. Khi tăng giá thuốc lá lên 10% ước sẽ giảm khoảng 300.000 người hút, giảm hơn 100.000 ca tử vong sớm và kéo theo tăng thu tiền thuế của chính phủ lên 1.900 tỉ đồng/năm.

Đối với thuốc lào, mức thuế được khuyến nghị: 1.000 đồng/100g vì thuốc lào hiện được miễn các loại thuế. Việc áp dụng một mức thuế này nhằm giảm cơ hội thay thế từ thuốc lá sang thuốc lào rẻ tiền.

Một đánh giá của Ngân hàng Thế giới cho biết, trung bình tăng giá thuốc lá 10% sẽ giảm cầu xuống 4% (tại các nước có thu nhập cao) và khoảng 8% (các nước có thu nhập thấp và trung bình), nhưng doanh thu vẫn tăng khoảng 7%. Ngoài ra, số tiền do người bỏ thuốc tiết kiệm được sẽ được tiêu dùng cho các hàng hóa khác, việc này sẽ tạo thêm việc làm và tăng thu tiền thuế cho chính phủ.

Liên Châu